Owoce i warzywa

Zalecane

2 badań · 1 zalecenie

Ostatnia aktualizacja: 25 lutego 2026

Zalecane2 badań

Większe spożycie owoców i warzyw wiąże się ze znacznym zmniejszeniem ryzyka wystąpienia cukrzycy typu 2.

Dwa duże europejskie badania kohortowe, obejmujące ponad 23 500 uczestników, wykazały silną odwrotną zależność między spożyciem owoców i warzyw a częstością występowania cukrzycy typu 2. W badaniu EPIC-InterAct (9682 przypadki cukrzycy, 12 595 osób z podgrupy w siedmiu krajach) stwierdzono, że dieta bogata w owoce i warzywa zmniejszała ryzyko cukrzycy o 8–13% przy każdym wzroście zgodności z tą dietą o jeden odchylenie standardowe (współczynniki ryzyka: 0,87–0,92). W badaniu EPIC-Norfolk (318 przypadków, 926 osób z grupy kontrolnej) wykazano, że obiektywne markery spożycia owoców i warzyw – stężenie witaminy C, beta-karotenu i luteiny we krwi – wykazywały jeszcze silniejsze działanie ochronne: u osób w najwyższym kwartylu prawdopodobieństwo rozwoju cukrzycy było o 81% niższe niż u osób w najniższym kwartylu (iloraz szans: 0,19; 95% przedział ufności: 0,12–0,32). Ta zależność utrzymywała się po uwzględnieniu współczynnika BMI i obwodu talii (iloraz szans: 0,60 przy wzroście o jedno odchylenie standardowe), co potwierdza korzyści wykraczające poza samo zarządzanie wagą.

Dowody

The association between a biomarker score for fruit and vegetable intake and incident type 2 diabetes: the EPIC-Norfolk study.

Autorzy: Cooper, AJM, Forouhi, NG, Khaw, K-T, Luben, RN, Sharp, SJ, Wareham, NJ

Opublikowano: 12 listopada 2014

W ramach badania typu „przypadek-kontrola”, przeprowadzonego w grupie EPIC-Norfolk (318 osób z rozpoznaną cukrzycą, 926 osób z grupy kontrolnej, w wieku 40–79 lat, dane zebrane w latach 1993–1997), stwierdzono odwrotną zależność między złożonym wynikiem biomarkerów (CB-score), obejmującym stężenie witaminy C, beta-karotenu i luteiny we krwi, a ryzykiem wystąpienia cukrzycy typu 2. W porównaniu z najniższym kwartylem (Q1), ilorazy szans dla Q2, Q3 i Q4 wynosiły odpowiednio 0,70 (95% CI: 0,49–1,00), 0,34 (95% CI: 0,23–0,52) i 0,19 (95% CI: 0,12–0,32) po uwzględnieniu czynników demograficznych i związanych ze stylem życia. Na każdy wzrost CB-score o jedną jednostkę odchylenia standardowego, iloraz szans wynosił 0,49 (95% CI: 0,40–0,58). Po dodatkowej korekcie uwzględniającej wskaźnik masy ciała (BMI) i obwód talii, zależność pozostała istotna statystycznie, przy ilorazie szans wynoszącym 0,60 (95% CI: 0,49–0,74) na każdą zmianę o jedną jednostkę odchylenia standardowego.

Zobacz źródło →

Adherence to predefined dietary patterns and incident type 2 diabetes in European populations: EPIC-InterAct Study.

Autorzy: InterAct Consortium

Opublikowano: 1 lutego 2014

W tym badaniu kohortowym, w którym analizowano dane z większej kohorty EPIC (9682 przypadków cukrzycy i 12 595 uczestników z siedmiu krajów europejskich), zidentyfikowano trzy wzorce żywieniowe, oparte na analizie redukcji ryzyka względnego (RRR), charakteryzujące się wysokim spożyciem owoców i warzyw. Wykazano, że te wzorce są odwrotnie skorelowane z występowaniem cukrzycy typu 2. Wzrost zgodności z każdym z tych wzorców o 1 odchylenie standardowe (SD) wiązał się ze współczynnikiem ryzyka (HR) wynoszącym odpowiednio 0,91 (95% CI: 0,86–0,96), 0,92 (95% CI: 0,84–1,01) i 0,87 (95% CI: 0,82–0,92) po uwzględnieniu wielu zmiennych, w tym masy ciała. Zależności te utrzymywały się we wszystkich analizowanych krajach, pomimo pewnej niejednorodności wynikającej częściowo z różnic w wieku uczestników i rozkładzie spożycia składników odżywczych.

Zobacz źródło →