Tytoń

Unikać

4 badań · 1 zalecenie

Ostatnia aktualizacja: 27 lutego 2026

Unikać4 badań

Spożywanie tytoniu znacznie zwiększa ryzyko zachorowania na raka jamy ustnej, niezależnie od zawartości substancji smolistych.

Cztery badania, obejmujące ponad 128 000 uczestników, jednoznacznie wskazują na związek między paleniem tytoniu a zwiększonym ryzykiem raka jamy ustnej. Badanie typu „przypadek-kontrola”, przeprowadzone na grupie 749 osób z rakiem jamy ustnej, wykazało, że osoby aktualnie palące mają od 6 do 10 razy większe prawdopodobieństwo zachorowania na raka jamy ustnej i gardła w porównaniu z osobami, które nigdy nie paliły. Co więcej, nawet przy najniższym poziomie zawartości nikotyny, to zwiększone ryzyko pozostawało istotne. Badanie kohortowe bliźniąt z krajów nordyckich, obejmujące 127 575 uczestników i prowadzone przez 27 lat, wykazało związek przyczynowo-skutkowy niezależny od genetyki – u osób aktualnie palących ryzyko zachorowania na raka było o 85% wyższe niż u ich bliźniąt, które nie paliły (HR 1,85, 95% CI: 1,15–2,98). Regionalne dane kohortowe zebrane od 615 pacjentów z płaskonabłonkowym rakiem jamy ustnej potwierdziły, że palenie tytoniu jest istotnym czynnikiem przyczyniającym się do rozwoju tego nowotworu. Zależność między dawką a reakcją w zależności od poziomu nikotyny oraz zastosowanie metody badawczej z wykorzystaniem bliźniąt o kontrolowanym genetycznie profilu dostarczają solidnych dowodów na to, że unikanie tytoniu jest kluczowe w zapobieganiu rakowi jamy ustnej.

Dowody

Cancer in twin pairs discordant for smoking : The Nordic Twin Study of Cancer

Autorzy: Adami, Hans-Olov, Clemmensen, Signe, Harris, Jennifer R., Hjelmborg, Jacob, Kaprio, Jaakko, Korhonen, Tellervo, Nordic Twin Study Canc NorTwinCan

Opublikowano: 1 stycznia 2022

W badaniu na dużej grupie bliźniąt pochodzących z krajów nordyckich, liczącej 127 575 osób (47 314 palących obecnie, 21 168 byłych palaczy i 59 093 osób, które nigdy nie paliły), obserwowano przez średnio 27 lat. Wśród 7379 przypadków nowotworów związanych z tytoniem wystąpił rak jamy ustnej. U osób palących obecnie stwierdzono współczynnik ryzyka (HR) wynoszący 2,14 (95% CI: 1,95–2,34) dla wszystkich nowotworów związanych z tytoniem. Wśród 109 par bliźniąt jednojajowych, w których jeden bliźniak palił, a drugi nie, i u których wystąpił nowotwór, osoby palące obecnie wykazywały HR wynoszący 1,85 (95% CI: 1,15–2,98), a byli palacze HR wynoszący 1,69 (95% CI: 1,00–2,87) w porównaniu z bliźniakiem, który nigdy nie palił. Wyniki te wskazują na związek przyczynowo-skutkowy niezależny od wspólnej predyspozycji genetycznej.

Zobacz źródło →

Factors related to late stage diagnosis of oral squamous cell carcinoma

Autorzy: López-Cedrún Cembranos, José Luis, Seoane Lestón, Juan Manuel, Seoane Romero, Juan M., Tomás Carmona, Inmaculada, Varela Centelles, Pablo Ignacio, Vázquez Mahía, I.

Opublikowano: 1 stycznia 2012

W tej retrospektywnej i prospektywnej grupie 88 kolejnych pacjentów z rakiem płaskonabłonkowym jamy ustnej (średni wiek 60 ± 11,3 roku, 65,9% mężczyzn), leczonych w okresie od stycznia 1998 do grudnia 2003 roku, oceniano wpływ palenia tytoniu jako potencjalnego czynnika związanego z diagnozą zaawansowanego stadium choroby. Chociaż palenie nie miało istotnego wpływu na model regresji dotyczący późnej fazy rozwoju nowotworu, zostało uwzględnione wśród kluczowych zmiennych ryzyka, które oceniano wraz z konsumpcją alkoholu, lokalizacją guza i stopniem jego zróżnicowania. Analiza tej grupy wykazała, że w 54,5% przypadków nie stwierdzono opóźnienia w diagnozie, a w 45,5% przypadków rozpoznano chorobę we wczesnym stadium (I–II).

Zobacz źródło →

Rosszindulatú szájüregi daganatos megbetegedések epidemiológiai vizsgálata, korszerű kivizsgálása és kezelése Északkelet-Magyarországon = Epidemiology, contemporary diagnostic and treatment of oral cavity cancer in North-East Hungary

Autorzy: Beck, Zoltán, D. Tóth, Ferenc, Dezso, Balázs, Fekésházy, Attila, Kiss, Csongor, Márton, Ildikó, Redl, Pál, Sikula, Judit, Simon, Ágnes, Szarka, Krisztina Zsuzsanna

Opublikowano: 1 stycznia 2008

W badaniu kohortowym, łączącym dane retrospektywne i prospektywne, objęto 615 pacjentów z rakiem płaskonabłonkowym jamy ustnej oraz 109 pacjentów z zmianami przedrakowymi (białymi plamami w jamie ustnej i płaskim porostem jamy ustnej) w północno-wschodniej Węgrzech. Systematycznie oceniano czynniki ryzyka środowiskowego. W regionie diagnozuje się rocznie 100–150 nowych przypadków raka płaskonabłonkowego jamy ustnej, a częstość występowania zaawansowanych nowotworów wzrasta. Badanie wykazało, że czynniki ryzyka środowiskowego, w tym tytoń, mają istotny wpływ na rozwój raka jamy ustnej u tej populacji.

Zobacz źródło →

Cigarette tar yield and risk of upper digestive tract cancers: case-control studies from Italy and Switzerland

Autorzy: Altieri, Andrea, Bosetti, Cristina, Conti, E., Dal Maso, Luigino, Franceschi, Silvia, Gallus, Silvano, La Vecchia, Carlo, Levi, Fabio, Negri, Eva, Zambon, Paola

Opublikowano: 1 stycznia 2003

W badaniu typu „przypadek-grupa kontrolna”, obejmującym 749 przypadków raka jamy ustnej i gardła oraz 1770 osób z grupy kontrolnej pochodzących z Włoch i Szwajcarii (lata 1992–1999), stwierdzono, że u aktualnych palaczy wielowymiarowy współczynnik ryzyka wynosił 6,1 (dla papierosów zawierających mniej niż 20 mg substancji smolistych) i 9,8 (dla papierosów zawierających co najmniej 20 mg substancji smolistych) w porównaniu z osobami, które nigdy nie paliły. Wyniki te uzyskano po uwzględnieniu wieku, płci, ośrodka badawczego, wykształcenia i spożycia alkoholu. Porównując papierosy zawierające co najmniej 10 mg substancji smolistych z papierosami zawierającymi mniej niż 10 mg substancji smolistych, palone w ciągu ostatnich sześciu miesięcy, współczynnik ryzyka dla raka jamy ustnej i gardła wynosił 1,9, po uwzględnieniu liczby wypalanych papierosów i czasu trwania nałogu. Istotne zwiększone ryzyko utrzymywało się nawet w najniższej kategorii zawartości substancji smolistych.

Zobacz źródło →